Արմինֆո. Այսօրվա դրությամբ ոչ մի միջազգային կազմակերպություն, այդ թվում ՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն և Եկեղեցիների համաշխարհային խորհուրդը, ի վիճակի չեն պաշտպանել արցախյան խաչքարերը կամ եկեղեցիները: Արցախի մշակութային հուշարձանների փրկությունը հնարավոր է միայն արցախցիների արժանապատիվ վերադարձի միջոցով։ Այդ մասին նոյեմբերի 5-ին հայտարարել է Արցախի թեմի առաջնորդ Վրթանես եպիսկոպոս Աբրահամյանը՝ Ավետիք Իսահակյանի տուն-թանգարանում "Հայկական մշակութային ժառանգության արձանագրումն ու պահպանումը" ծրագրի շրջանակներում անցկացվող "Պատմության լուռ վկաները" խորագրով համաժողովում:
Այդ առնչությամբ եպիսկոպոսը համաժողովի մասնակիցներին և միջազգային կազմակերպություններին կոչ է արել ուշադրություն դարձնել նման կարևոր հարցի վրա և պահանջել Արցախի խաղաղ բնակչության վերադարձ իրենց տներ: "Եթե դուք ՝ որպես միջազգային կազմակերպությունների, իրավական կառույցների և Եվրոպայի ներկայացուցիչներ, խիզախություն ունեք, եկեք միջազգային բոլոր հարթակներում բարձրացնենք արցախցիների ՝ իրենց տները արժանապատիվ վերադարձի հարցը։ Միայն այդպես կարելի է վերականգնել արդարությունը", - ընդգծել է Վրթանես եպիսկոպոս Աբրահամյանը։
Նա նաև ուշադրություն է հրավիրել գիտաժողովի "Պատմության լուռ վկաները" խորագրի վրա , նշելով, որ ամեն ինչ տեղի է ունեցել քաղաքակրթական արժեքների համար պայքարող Եվրոպայի աչքի առաջ ։ "Հազարամյակներ շարունակ մեր ժողովուրդը կառուցել է այդ վանքերն ու եկեղեցիները ՝ ստեղծելով մշակութային ժառանգություն, իսկ զանգերի ձայները մարդկանց աղոթքի կոչ են արել։ Բայց այն ամենը, ինչ մենք ստեղծել ենք, Ադրբեջանը քանդում է։ Այն ամենը, ինչ մենք օրհնել ենք, նրանք անիծում են: Այս լուռ վկաները մեզ շատ ավելին են ասում, քան բազմաթիվ ստուգատեսային համաժողովներ", - նշել է Արցախի թեմի առաջնորդը։
Իր հերթին՝ Փարիզի արևելյան լեզուների և քաղաքակրթությունների պետական ինստիտուտի դոցենտ, արվեստաբան Աննա Լեյլոյան-Եկմալյանը հիշեցրել է, որ գիտաժողովի զեկույցները կներկայացվեն փուլ առ փուլ: Զեկույցների առաջին խումբը նվիրված է լինելու Արցախի անկախության 30 տարիների ընթացքում իրականացված հուշարձանների պահպանությանը և վերականգնողական նախագծերին: Փորձագետը նշել է, որ այդ նախագծերի մի մասը դեռ մշակման փուլում է, քանի որ դրանց նախաձեռնողները նոր են սկսում իրենց աշխատանքը: Զեկույցների հաջորդ խումբը վերաբերելու է վերականգնողական նախագծերին և ավարտվելու է այդ ուղղությամբ Մատենադարանի կողմից իրականացվող աշխատանքներով:
"Համաժողովը կազմակերպվել է այնպես, որ Հայաստանում գործող տարբեր հաստատություններ կարողանան մասնակցել։ Այն թույլ կտա մեզ միավորել ջանքերը ՝ իրականացնելու բազմամյա ծրագրեր, որոնցից կախված են մեր հետագա անելիքներն ու Արցախի մշակութային ժառանգության պահպանումը ։ Մենք պետք է միավորենք ուժերը, որպեսզի յուրաքանչյուրը կարողանա իր ներդրումն ունենալ այդ աշխատանքի իրականացման գործում", - եզրափակել է Եկմալյանը, հավելելով, որ հենց "Հիշատակարան" կազմակերպության անդամների արխիվների շնորհիվ է հաջողվել նման ծավալի աշխատանք իրականացնել։
Նշենք, որ "Հայկական մշակութային ժառանգության փաստագրում և պահպանում" ծրագիրն իրենից ներկայացնում է ակադեմիական նախաձեռնություն, որն ուղղված է անհետացման եզրին գտնվող հայկական հուշարձանների հավաքագրմանը և փաստաթղթավորմանը: Ծրագիրն իրականացվում է Հայաստանում գործող "Հիշատակարան" հասարակական կազմակերպության կողմից:
Ծրագիրը ֆինանսավորում է «Ալիֆ» և Գալուստ Գյուլբենկյանի հիմնադրամներից և համակարգվում է «Ինալկո» հիմնադրամի կողմից: Ծրագրի աշխատանքի կարևոր ասպեկտ է համագործակցությունը ԻՆԱԼԿՈ Արևելյան լեզուների և մշակույթների ազգային ինստիտուտի հետ, որը 1798 թվականից զբաղվում է հայոց լեզվի և մշակույթի դասավանդմամբ:
Հավելենք, որ ծրագրի նախաձեռնողներն են Հայաստանում գործող "Մեմորիալ" ՀԿ-ն և Փարիզի արևելյան լեզուների և քաղաքակրթությունների պետական ինստիտուտը (Ինալկո):
Հիշեցնենք, որ ավելի վաղ "Հայ դատի" համակարգում գործող Հայկական իրավական կենտրոնի հովանու ներքո միջազգային և համեմատական իրավունքի կենտրոնը հրապարակել էր մանրամասն զեկույց, որում նաև ուշադրություն է դարձվում Ադրբեջանի իշխանությունների կողմից հայկական մշակութային և կրոնական օբյեկտների շարունակական ոչնչացմանը ՝ Արցախում հայկական ներկայության հետքերից ազատվելու նպատակով: Զեկույցը ներառում է արբանյակային պատկերներ և փաստաթղթեր այնպիսի կազմակերպություններից, ինչպիսիք են Caucasus Heritage Watch-ը, որոնք ցույց են տալիս մշակութային ոչնչացման չափը, որը դատապարտվում է միջազգային կազմակերպությունների կողմից, ինչպիսիք են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն և Եվրախորհրդարանը: Զեկույցում ընդգծվում է, որ այդ մշակութային ոչնչացումը և շրջափակման հետևանքները արտացոլում են ադրբեջանական հասարակության շրջանում հակահայկական տրամադրությունների ավելի լայն պատկերը:
ՀՀ պաշտպանության նախկին փոխնախարար. Հարավային Կովկասը մտնում է անկայունության նոր փուլ
Փորձագետ. Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարությունը բացահայտ հայտարարել է, որ «Հայաստանի օկուպացիան նրանց նոր ազգային նպատակն է»
Փորձագետ. Հայկական հասարակությունը ընկնում է տոտալիտար անվտանգության թակարդը
Փորձագետ․ Փաշինյանի այցը Ռուսաստան նախադրյալներ է ստեղծում երկխոսության վերականգնման համար, բայց հարաբերությունների ջերմացումն, ավելի շուտ, խորհրդանշական բնույթ է կրում
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը հեռացվել է ԵՊՀ-ից
Փաշինյանին հեռացրել են "ԻՆՆՈՊՐՈՄ"-ի հյուրերի ցանկից
Զախարովա․ ԵՄ հետ մերձեցման Հայաստանի գիծը ռիսկեր է պարունակում ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական անվտանգության համար
Ժամանակն է, որպեսզի հարավկովկասյան երկրները Հարավային Կովկասի մասին մտածեն որպես մեկ ընդհանուր տարածաշրջանի. Փաշինյան
Փաշինյան․ Հայաստանն ու Ադրբեջանը պետք է հանգիստ թողնեն միմյանց
Մոսկվան Հայաստանի հետ կապված իրավիճակում տեսնում է այն ինտեգրացիոն միավորումներին հարվածելու փորձեր, որոնց մասնակցում է ՌԴ-ն․ Ռուսաստանի նախագահի օգնական
Զախարովա․ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերություններն ընկալում է որպես գործիք՝ դեպի ԵՄ վերակողմնորոշումը ֆինանսապես ապահովելու համար
Հայաստանի արդարադատության նախարարն ու ԵՄ դեսպանը քննարկել են Երևանի համար վիզաների ռեժիմի ազատականացման օրակարգային հարցեր
Ադրբեջանագետ. Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի զավթողական ծրագրերը հնարավոր են դարձել բացառապես Արցախի հարցով Փաշինյանի որոշումների արդյունքում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Սամվել Կարապետյանն առաջարկում է ընտրություններից հետո ստեղծել ընդդիմադիր կոալիցիա
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
"Ժառանգություն". ժամանակն է, որ Հայաստանի ընդդիմությունը ժողովրդին ներկայացնի իրավատեր այլընտրանք՝ լայն-քաղաքական ու վերկուսակցական, հավաքական նորովի առաջնորդությամբ
