Հրադադարի հաստատումից հետո Տավուշի մարզի՝ Ադրբեջանին սահմանակից, Բաղանիս գյուղի ճանապարհը զարդարում էին «Դիտարկվող տեղամաս» - դեղին ցուցանակները: Հրադադարի ռեժիմի բազմաթիվ խախտումների հետևանքով ցուցանակները ներկվեցին կարմիր գույնով, իսկ «Դիտարկվող տեղամաս» –ի փոխարեն տեղադրվեցին «Գնդակոծվող տեղամաս» մակագրությամբ ցուցանակներ: Բաղանիսին հաջորդող Ոսկեվան գյուղը, որը գտնվում է Ադրբեջանի Ղազախի շրջանի հարևանությամբ, ավելի մոտ է...
30-ամյա ոսկեվանցի Արթուր Մելքոնյանն ամուսնացած չէ, բայց ծիծաղելով ասում է, որ ունի 17 երեխա, քանի որ այդ թվով երեխա է սովորում գյուղական էնտուզիաստի կողմից 2010 թվականին հիմնված գեղանկարչության դպրոցում: Այսօր Ոսկեվանի Մշակույթի տանը տեղակայված այդ դպրոցի 5 շրջանավարտ արդեն դեկորատիվ-կիրառական արվեստ և գեղանկարչություն է ուսումնասիրում համալսարաններում: Այս տարի ևս 4 հոգու դպրոցը կուղարկի բուհեր: Արթուրի ամենակրտսեր աշակերտը սովորում է 4-րդ դասարանում, իսկ ամենաավագն այս տարի կավարտի դպրոցը: Ինստիտուտ ընդունվելուց հետո նախկին սաները, վերադառալով տուն, ուսուցչի և նոր աշակերտների հետ շփվելու համար պարբերաբար գալիս են դպրոց:
«Ինձ մոտ գեղանկարչության նկատմամբ սերը տեսլականի վերածվեց 2002-ին, երբ ընդունվեցի Երևանի պետական համալսարանի Իջևանի մասնաճյուղի համապատասխան ֆակուլտետ: Քարերի հետ աշխատելն սկսեցի բանակում, ժամկետային ծառայության տարիներին: Իսկ մեր գյուղում դպրոց հիմնելու գաղափարը ծագեց տուն վերադառնալուց մի երկու ամիս հետո»,-պատմում է Արթուրը:
Դպրոցի ստեղծումը և արվեստանոցի անհրաժեշտ արքավորումների ձեռքբերումը տևեց կես տարի: Նորաթուխ ուսուցչի համար անսպասելի և արագ ձևավորվեց աշակերտների խումբը: Առաջին օրը Ոսկեվանից և հարևան Բաղանիսից եկավ 40 երեխա: Բնական է, որ մի մասը զտվեց, իսկ ամենից ընդունակները, որոնց թիվն ավելի մեծ էր, մնացին: Հետո, ուսուցման ընթացքում, Արթուրը հասկացավ, թե ինչքան շատ են օժտված երեխաները Ոսկեվանում: Դրանից հետո նա որոշեց անել ամեն ինչ, որպեսզի իր ուժերի սահմաններում կարողանա զարգացնել նրանց ընդունակությունները:
Ամռանն Արթուրը երեխաներին տանում է պլենեռների: Ոսկեվանցիները, հիմնականում, մեկ ամսով մեկնում են սարերը, Կողբի գեղանկարչության դպրոցի հետ միասին: «Դա շատ մեծ օժանդակություն է երեխաների զարգացման գործին: Մի բան է սենյակային պայմաններում նկարելը, այլ բան է՝ ազատության մեջ, մեր գեղատեսիլ սարերում նկարելը: Փառք Աստծո, բնությունից զուրկ չենք»,-ասում է երիտասարդ ուսուցիչը:
Արթուրի սկզբնական նպատակը, որը նրան մղեց գեղանկարչության դպրոցի բացմանը, գյուղի երեխաների համար արժանի զբաղմունք գտնելն էր, քանի որ գյուղերում, հատկապես սահմանամերձ գյուղերում, ազատ ժամերին երեխաները, գործնականում, գրեթե զբաղմունք չեն ունենում: «Որքան էլ խոսում ենք, որ արդեն սովորել ենք գնդակոծություններին, այնուամենայնիվ, երեխաների վրա գնդակների ներքո կյանքը ոչ այնքան դրականորեն է անդրադառնում: Սահմանի վրա տեղի ունեցած յուրաքանչյուր սպանութուն, յուրաքանչյուր դիվերսիա, անասնունների յուրաքանչյուր գողություն, առաջին հերթին բացասականորեն են անդրադառնում երեխաների հոգեկանի վրա: Ես այդ ամենին շատ լավ տեղյակ եմ»,-գլուխը տատանում է գյուղական ուսուցիչը:
Նշելով սարերում գտնվող գյուղի կտրվածությունը, Արթուրն ասում է, որ երեխաները չեն տեսնում այն ամենը, ինչը տեսնում են նրանց քաղաքացի տարեկիցները: Գյուղական ուսուցիչն իր աշխատանքով ձգտում է ուժերի սահմաններում ընդլայնել նրանց աշխարհայացքը, որպեսզի հետագայում նրանք ստանան ինքնուրույն զարգանալու և մասնագիտություն ընտրելու հնարավորություն: «Եթե, Աստված չանի, պատերազմ սկսվի, ապա դրան առաջին հերթին պատրաստ պետք է լինի աճող սերունդը, ընդ որում, ոչ միայն ֆիզիկապես, այլ նաև բարոյապես: Իսկ դրա համար երեխաները պետք է ունենան հստակ նպատակ, իմանան, թե հանուն ինչի են ապրում և ինչի են ձգտում իրենց կյանքում»,-համոզված է Արթուրը:
Երիտասարդը նշում է, որ պատերազմը և մշտական գնդակոծումներն իրեն խթանեցին ստեղծագործելուն, չնայած, որ ինքը նկարել ձգտել է մանկուց: «Գնդակոծությունների տակ մեծացած մեր սրունդը ոչնչից չի վախենում, մենք սովո ենք դրան: Գլխավորը, որպեսզի ներկայիս սերունդն էլ մեծանա համապատասխան տրամադրությամբ, կյանքի նկատմամբ մոտիվացիայով, դժվարությունների նկատամբ վախի բացակայությամբ: Ընդ որում, դիտելով փողոցում խաղալիք ատրճանակներով վազվզող փոքրիկներին, հասկանում ես, որ մեր ապագան հուսալի ձեռքերում է»,-ծիծաղում է գյուղական ուսուցիչը:
Արթուրն զբաղվում է քանդակագործությամբ, հուշարձաններ է տաշում, նաև խաչքարեր: Տավուշի մարզում մի քանի տասնյակի են հասնում այն հուշարձանները, որոնց «դիպել» է նրա ձեռքը: Բայց իր հիմնական կոչումը երիտասարդ ուսուցիչը տեսնում է երեխաների հետ աշխատելու մեջ և համոզված է, որ սկսած գործը պետք է անպայման հասցնել ավարտին: Իր գործն Արթուրը կատարում է հասարակական հիմունքներով, բայց հույսը չի կորցնում, որ ինչ-որ ժամանակ դպրոցը կստանա պետական աջակցություն:
«Անձամբ ինձ ոչինչ հարկավոր չէ, թող միայն լինի դպրոցի ու նրա ներուժի զարգացման գումար: Դպրոցի ստեղծմանն ուղղված բոլոր ծախսերը ես, գործնականում, կատարել եմ ինքնուրույն: Իհարկե, մեզ օգնում են լավ մարդիկ, թե ֆիզիկապես, և թե ֆինանսապես: Շատ օգնեց Կողբի Գեղանկարչության դպրոցը»,-պատմում է նա: Արթուրն առայժմ միայնակ է դասավանդում, բայց հույս ոնի, որ շատ շուտով կհաջողվի դպրոցը պաշտոնապես գրանցել, և, գոնե ժամանակավորապես, ներգրավել փորձառու դասատուների: «Մենք ընկերներով աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Նախատեսում ենք քանդակագործության դասավանդման բացումը: Կան որոշակի պրոբլեմներ, կապված տարածքի հետ, բաց շուտով կլուծենք»,-համոզբված է նա:
«Եթե մեզ օգնեն, լավ կլինի, եթե չօգնեն - էլի լավ կլինի: Պետության աջակցությունն, առաջին հերթին, անհրաժեշտ է մասնագետներ ներգրավելու համար, որոնք կդասավանդեն երեխաներին: Նրանց պետք է վճարվի, իսկ իմ գրպանն այդ հնարավորությունը չունի: Դպրոցի գրանցումը և ոչ մեծ ֆինանսավորումն էապես կբարձրացնի մեր հնարավորությունները, և կաևորը – արդյունքը: Երեխաները գիտեն իրենց անելիքը, նրանք արդեն ինքնուրույն են, ինչը լավատեսություն է ներշնչում»,-եզրափակում է զրույցը պատանի և ժպտադեմ աշակերտներով շրջապատված գյուղական ուսուցիչը:
Ծանոթություն. Նյութը պատրաստվել է International Alertի աջակցությամբ EPNK «Չլսված ձայներ» նախագհծի շրջանակներում, որը ֆինանսավորում է Եվրոպական միությունը: Բովանդակությունը հանդիսանում է լրագրողների պարտավորությունը և անպայման չէ, որ արտացոլի կազմակերպության, International Alertի, ЕPNKի և մեր դոնորների տեսակետները:
Փորձագետ. Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարությունը բացահայտ հայտարարել է, որ «Հայաստանի օկուպացիան նրանց նոր ազգային նպատակն է»
Փորձագետ. Հայկական հասարակությունը ընկնում է տոտալիտար անվտանգության թակարդը
Փորձագետ․ Փաշինյանի այցը Ռուսաստան նախադրյալներ է ստեղծում երկխոսության վերականգնման համար, բայց հարաբերությունների ջերմացումն, ավելի շուտ, խորհրդանշական բնույթ է կրում
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը հեռացվել է ԵՊՀ-ից
Փաշինյանին հեռացրել են "ԻՆՆՈՊՐՈՄ"-ի հյուրերի ցանկից
Զախարովա․ ԵՄ հետ մերձեցման Հայաստանի գիծը ռիսկեր է պարունակում ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական անվտանգության համար
Ժամանակն է, որպեսզի հարավկովկասյան երկրները Հարավային Կովկասի մասին մտածեն որպես մեկ ընդհանուր տարածաշրջանի. Փաշինյան
Փաշինյան․ Հայաստանն ու Ադրբեջանը պետք է հանգիստ թողնեն միմյանց
Մոսկվան Հայաստանի հետ կապված իրավիճակում տեսնում է այն ինտեգրացիոն միավորումներին հարվածելու փորձեր, որոնց մասնակցում է ՌԴ-ն․ Ռուսաստանի նախագահի օգնական
Զախարովա․ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերություններն ընկալում է որպես գործիք՝ դեպի ԵՄ վերակողմնորոշումը ֆինանսապես ապահովելու համար
Հայաստանի արդարադատության նախարարն ու ԵՄ դեսպանը քննարկել են Երևանի համար վիզաների ռեժիմի ազատականացման օրակարգային հարցեր
Ադրբեջանագետ. Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի զավթողական ծրագրերը հնարավոր են դարձել բացառապես Արցախի հարցով Փաշինյանի որոշումների արդյունքում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Սամվել Կարապետյանն առաջարկում է ընտրություններից հետո ստեղծել ընդդիմադիր կոալիցիա
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
"Ժառանգություն". ժամանակն է, որ Հայաստանի ընդդիմությունը ժողովրդին ներկայացնի իրավատեր այլընտրանք՝ լայն-քաղաքական ու վերկուսակցական, հավաքական նորովի առաջնորդությամբ
