
Արմինֆո.ՀՀ Ազգային ժողովի ընդդիմադիր "Հայաստան" խմբակցության պատգամավոր, ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովում Հայաստանի պատվիրակության անդամ Լիլիթ Գալստյանը խիստ քննադատության է ենթարկել Արցախի նկատմամբ Ադրբեջանի ագրեսիայի վերաբերյալ միջազգային իրավունքի նորմերի ընտրովի կիրառումն ու միջազգային հանրության անգործությունը:
"Միջազգային իրավունքը մեկ օրում թույլ չի դառնում։ Այն կորցնում է իր ուժը ամեն անգամ, երբ խախտումները մնում են առանց պատշաճ արձագանքի: Ամեն անգամ, երբ քաղաքական նպատակահարմարությունը գերազանցում է իրավական պարտավորությունները կամ երբ միջազգային ստանդարտները կիրառվում են ընտրովի", - հայտարարել է Գալստյանը՝ Հաագայում ԵԱՀԿ ԽՎ 33-րդ ամենամյա նստաշրջանում։
Նա հայտարարել է, որ Լեռնային Ղարաբաղից ավելի քան 120 հազար բնիկ հայերի բռնի տեղահանումը տեղի չի ունեցել այն պատճառով, որ միջազգային իրավունք գոյություն չի ունեցել: "Պատճառը Ադրբեջանի ագրեսիային և դրան հաջորդած էթնիկ զտմանը միջազգային հանրության հավաքական արձագանքի սնանկությունն է", - հայտարարել Է Գալստյանը ՝ Facebook-ի իր էջում հրապարակելով իր ելույթի հոլովակը:
Խորհրդարանականը ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ վերջին վեց տարիներին Ադրբեջանը բազմիցս անտեսել է միջազգային կոնվենցիաները, բանաձևերը և միջազգային դատական ատյանների պարտադիր որոշումները, որոնք վերաբերում են Լեռնային Ղարաբաղի շրջափակման դադարեցմանը, տեղահանված բնակչության անվտանգ վերադարձի ապահովմանը, հայկական մշակութային ժառանգության պաշտպանությանը և Արցախի նախկին ռազմագերի ղեկավարության դատավարություններին:
Եզրափակելով խոսքը՝ Գալստյանը հայտարարել է, որ առավել քան ակնհայտ է, որ միջազգային իրավունքի նկատմամբ վստահությունը խարխլվում է այն ժամանակ, երբ դրա սկզբունքներն ու նորմերը չեն պաշտպանվում, իսկ միջազգային իրավունքի խախտումները մնում են անպատիժ և բախվում լռության: Նա կոչ է արել հիշել, որ միջազգային իրավունքը սակարկության առարկա չէ, իսկ դրա սկզբունքները՝ ընտրովի կիրառման առարկա։ Սկզբունքներն ուժեղ են ճիշտ այնքան, որքան ուժեղ են դրանք պաշտպանելու մեր կամքն ու պատրաստակամությունը։
Նշենք, որ ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի 33-րդ ամենամյա նստաշրջանը Հաագայում անցկացվում է 2026 թվականի հուլիսի 3-8-ը ՝ "ԵԱՀԿ 30 տարի. պատասխաններ նոր իրականությանը" կարգախոսով։ Համաժողովի ընթացքում մասնակից պետությունների խորհրդարանականները քննարկում են միջազգային անվտանգության, միջազգային իրավունքի պահպանման, մարդու իրավունքների պաշտպանության, ժողովրդավարական ինստիտուտների և տարածաշրջանային հակամարտությունների կարգավորման հարցեր: Ավելի վաղ նույն նստաշրջանի ընթացքում Լիլիթ Գալստյանը կոչ էր արել միջազգային առաքելություն ուղարկել Արցախի նախկին ղեկավարների դատավարությունները մշտադիտարկելու համար:
Նշենք, որ մինչ օրս հայտնի չէ ադրբեջանական բանտերում պահվող հայ ռազմագերիների և պատանդների ստույգ թիվը: Փորձագետների գնահատմամբ ՝ նրանք մի քանի հարյուր են ։ Այսօր Ադրբեջանի իշխանությունները հաստատում են իրենց մոտ 19 հայերի առկայությունը ։ Ադրբեջանական գերության մեջ պահվող անձանց թվում են նաև Արցախի ռազմաքաղաքական ղեկավարության նախկին և գործող 8 ներկայացուցիչներ․ Արցախի նախկին նախագահներ Արկադի Ղուկասյանը, Բակո Սահակյանը, Արայիկ Հարությունյանը, արտաքին գործերի նախկին նախարար Դավիթ Բաբայանը, ինչպես նաև խորհրդարանի խոսնակ Դավիթ Իշխանյանը, Արցախի Պաշտպանության բանակի նախկին հրամանատար, գեներալ Լևոն Մնացականյանը, գեներալ Դավիթ Մանուկյանը և նախկին պետնախարար Ռուբեն Վարդանյանը:
Բաքվի խամաճիկային դատարանը շինծու մեղադրանքներով ցմահ ազատազրկման է դատապարտել Արայիկ Հարությունյանին, Դավիթ Բաբայանին, Դավիթ Իշխանյանին, Դավիթ Մանուկյանին, Լևոն Մնացականյանին, իսկ Բակո Սահակյանին և Արկադի Ղուկասյանին եւ Ռուբեն Վարդանյանին՝ 20 տարվա ազատազրկման: Մնացած արցախցիներին, այսպես կոչված, դատարանը դատապարտել է մինչև 15 տարվա ազատազրկման։